Page 204 - สานต่อความคิดบัณฑร_29-1-63
P. 204
204 • สานฝัน ตั้งมั่นต่อไป
ประการที่สาม เทคโนโลยีการเกษตรแบบทุ่นแรงได้เข้าไปทดแทน
การแบ่งงานกันทำาภายในครอบครัว และก่อให้เกิดการลดจำานวนผู้ที่พึ่งพาลงไปได้
เป็นจำานวนมาก ดังนั้น การที่จะพิจารณาการนำาจักรกลการเกษตรมาใช้ว่าเหมาะ
สมหรือไม่อย่างไรนั้น จำาต้องพิจารณาดูว่าการนำาจักรกลเกษตรมาใช้ก่อให้เกิด
การเพิ่มผลผลิตจริง และสมาชิกในครอบครัวจะได้รับการกระทบอย่างไม่สมควร
ประการที่สี่ การผลิตในโรงงานได้เข้าไปทดแทนการชำานาญการเฉพาะ
อย่างในสังคมอยู่ไม่น้อย เรื่องนี้ก่อให้เกิดภาวการณ์ไม่มีงานทำาและการแปลกแยก
ไปจากปัจจัยการผลิต ดังนั้น แรงงานราคาถูกจึงถูกปลดปล่อยให้เป็นอิสระ
พร้อมที่จะเข้าไปทำางานในโรงงานอุตสาหกรรม เพราะฉะนั้นกระบวนการนำาการ
เปลี่ยนแปลงไปสู่ชุมชนชนบทจำาจะต้องมองว่า เป็นการเผชิญหน้ากันระหว่าง
มนุษย์กับโลกไม่ว่าจะเป็นโลกภายในหรือโลกภายนอก มิฉะนั้นแล้วการพัฒนา
หรือการเปลี่ยนแปลงอาจก่อให้เกิดการอพยพโยกย้ายของประชาชนในชนบท
และก่อให้เกิดการทำาลายสังคมของประชาชนในชนบท
โดยทั่วไปแล้ว แนวความคิดเรื่องการพัฒนาทุกแนวความคิดจะมี
สิ่งที่เหมือนกันอยู่ประการหนึ่งคือ การก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในสถานการณ์
หนึ่งๆ ถ้าหากประสบความสำาเร็จ การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวจะมีผลในการแก้ปัญหา
ปัจจุบันของเกษตรกร ซึ่งเป็นการปรับปรุงสถานการณ์ไปด้วยในตัว โดยทั่วไป
ถือว่า การปรับปรุงให้ดีขึ้นครั้งหนึ่งถือได้ว่าเป็นการแก้ปัญหาขั้นสุดท้ายและเป็น
ความสำาเร็จขั้นสุดท้ายของโครงการ ความคิดดังกล่าวเป็นความคิดแบบหยุดนิ่ง
และเป็นกิจกรรมที่ขาดความคล่องตัวของหน่วยงานและเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง
การจัดปรับเพื่อรับกับสถานการณ์ที่เปลี่ยนไปกระทำาได้โดยผ่านการถ่ายทอดกลับ
(feed back) และการประเมินผล (แม้ว่าการประเมินผลนี้บ่อยครั้งทำากัน
แต่วาจาเท่านั้น) ถ้าหากสมมติกันว่ามีการประเมินผลกันออกมาจริงๆ ก็ตาม
ความเคร่งครัดของแผนพัฒนาระดับชาติ แผนโครงการ วัตถุประสงค์ การดำาเนินการ
วิธีการ โครงสร้างองค์กรและการสื่อสารข้อมูลก็ดีก็ล้วนแต่จะทำาให้กลไกของการ
จัดปรับช้าลงทั้งนั้น การเปลี่ยนแปลงอันเป็นผลตามมาในระยะดำาเนินการก็จะ
เป็นการเปลี่ยนแปลงที่ไม่ทันสมัย เป็นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นหลังสถานการณ์

