Page 222 - สานต่อความคิดบัณฑร_29-1-63
P. 222
222 • สานฝัน ตั้งมั่นต่อไป
รายละเอียดเกี่ยวกับปัญหาและข้อจำากัดขององค์กรช่วยตนเองที่
เป็นทางการในประเทศไทยมีอยู่ในหนังสือคู่มือ “วิธีทำางานกับเกษตรกร” 89
กล่าวอย่างสั้นก็คือ เรื่องนี้เป็นผลของโครงสร้างสังคมของสังคมชนบท พฤติกรรม
ทางสังคมของเกษตรกร กฎหมายของรัฐบาลเกี่ยวกับองค์กรของตนเองอย่าง
เป็นทางการ รวมทั้งกฎเกณฑ์ข้อบังคับต่างๆ และโครงสร้างขององค์กรช่วยตนเอง
อย่างเป็นทางการ ธุรกิจและการจัดการ อิทธิพลจากภายนอก ไม่ว่าจะเป็นราชการ
การเมืองหรือภาคเอกชน และข้อจำากัดอันเป็นผลมาจากการที่สมาชิกมาจาก
กลุ่มต่างกัน และกระจัดกระจายทางด้านภูมิศาสตร์ ความสัมพันธ์ส่วนตัวที่มี
ความสำาคัญมากในประเทศไทยนั้นยอมรับ เข้าใจ และอดทนต่อบทบาทเผด็จการ
ของผู้นำาอยู่บ้างองค์กรเกษตรกรทางการจึงมีชีวิตอยู่และตายไปพร้อมๆ กับผู้นำา
ความยุติธรรม บูรณภาพและความซื่อสัตย์ของผู้นำาต่อเพื่อนเกษตรกรด้วยกัน
เป็นปัจจัยกำาหนดชะตากรรมขององค์กรเกษตรกรทางการ การที่จะหาผู้นำา
แบบนี้และการให้หลักประกันว่า ผู้นำาแบบนี้จะได้รับเลือกตั้งและได้รับเลือกตั้ง
ใหม่ยังเป็นเรื่องที่ค่อนข้างจะหาความแน่นอนไม่ได้
อย่างไรก็ตาม กลุ่มเกษตรกรเป็นสิ่งจำาเป็นในกระบวนการพัฒนา
ชนบทที่ประสบความสำาเร็จ เนื่องจากถ้าหากไม่มีกลุ่มเกษตรกรแล้วอำานาจ
ต่อรองทางด้านการเมืองเศรษฐกิจและสังคมของเกษตรกรก็จะไม่มี อำานาจ
การต่อรองในด้านต่างๆ ดังกล่าวเป็นเงื่อนไขสำาคัญสำาหรับการเปลี่ยนแปลง
ทางด้านโครงสร้าง การที่”คนเราจะปลดปล่อยตนเองได้นั้นก็จากการรวมตัวกัน
เข้าเป็นกลุ่มธรรมชาติเท่านั้น” ก็เป็นที่ทราบกันดีแล้ว ในข้อเขียนในทศวรรษที่แล้ว
วิธีการรวมกลุ่มเกษตรกรขนาดเล็กได้กล่าวไว้แล้วในหนังสือคู่มือ “วิธีการทำางาน
กับเกษตรกร” และไม่จำาเป็นต้องนำามากล่าวซำ้าไว้ ณ ที่นี้อีก ยุทธศาสตร์การ
พัฒนาหมู่บ้านชายแดนจังวัดสุรินทร์ (2.6) และ โครงการพัฒนานิคมสมบูรณ์แบบ
ไทย-เนเธอร์แลนด์ (2.4) ได้ให้ตัวอย่างไว้ว่า การรวมกลุ่มเกษตรกรขนาดเล็ก
จะบรรจุถึงผลสำาเร็จได้อย่างไร
89 F.G.HEIM et.al “How to Work with Small Farmers.

