Page 58 - สานต่อความคิดบัณฑร_29-1-63
P. 58
58 • สานฝัน ตั้งมั่นต่อไป
แล้วอาจารย์บัณฑรก็เป็น Founding Fathers ของชุมชน การทำางานที่ผ่านมา
40-50 ปี เป็นขอนไม้เพื่อคนจน เป็นขอนไม้เพื่อสังคมเข้มแข็ง ร่วมทับถมกันมา
จนกระทั่งสามารถสะสางปัญหาเรื่องชุมชนให้มีความเป็นสถาบัน เป็นสถาบัน
ที่มีคุณค่า มีคนเคารพนับถือ มีกฎหมาย
มีนักวิชาการญี่ปุ่นท่านหนึ่ง เขาส่งบทความมาให้ เป็นเรื่องบ้านเมืองไทย
ทำาไมถึงจะทำาเรื่องชุมชนให้เป็นสถาบันได้ เขาวิจัยอย่างละเอียดมาก เขาไปอ่าน
แผนเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติทุกฉบับอย่างละเอียด แล้วไปนับว่ามีคำาว่า
“ชุมชน” กี่คำา จนพบว่ามันมีมากขึ้นเรื่อยๆ แล้วมีปรากฏในรัฐธรรมนูญ แล้วเขา
ก็ได้ยินคำาว่า “สิทธิชุมชน” ป่าชุมชน วิสาหกิจชุมชน สถาบันการเงินของชุมชน
แล้วก็มีองค์กรต่างๆ ที่เกิดขึ้น ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และก็องค์กรอิสระต่างๆ เช่น
องค์กรที่ทำาเรื่องชุมชนต่างๆ เกิดขึ้นมาก จนกระทั่งเกิดเป็นสถาบัน เป็นกระแส
ใหญ่เกิดขึ้นในเรื่องของชุมชน ในขณะนี้ที่องค์กรทั้งหลายไปร่วมช่วยกันสนับสนุน
ความเข้มแข็งของชุมชน ขณะนี้ก็มีผู้นำาชุมชนท้องถิ่นที่มีความสามารถและ
มีดีหลายแสนคน และจะต้องเป็นล้านคน ท่านทั้งหลายลองนับผู้นำาชุมชนระดับ
หมู่บ้าน ที่เป็นผู้นำาตามธรรมชาติ มีหมู่บ้านละ 40-50 คน แล้วเรามีประมาณ
80,000 กว่าคน ลองนับดูจะมี 8,000,000 คน ที่เราพูดอีกอย่างหนึ่งว่าการสร้าง
พระเจดีย์ต้องสร้างจากฐาน พระเจดีย์สร้างจากยอดไม่ได้ จะตั้งไม่ได้ถ้าไม่มีฐาน
และการพัฒนาประเทศ เราทำาเหมือนสร้างพระเจดีย์จำาลอง อะไรๆ ก็จะเอาแต่
ข้างบน นักเศรษฐศาสตร์เขาบอกว่าทำาข้างบนให้มันใหญ่ จะได้กระเด็นลงข้างล่าง
ใช้คำาว่า ใช้ get down ดันลง เป็น concept ที่ใช้ไม่ได้ คุณจะไปกินโต๊ะ
กินรถไฟให้กระดูกกระเด้ง concept อย่างนี้ใช้ไม่ได้ ทำาให้เกิดความเหลื่อม
ลำ้าขนาดหนัก นำาไปสู่ปัญหาต่างๆ ลองไปดูอเมริกาเป็นมหาอำานาจรำ่ารวยที่สุด
มีวิชาการเข้ม เสรีทางประชาธิปไตย แต่มาบัดนี้ มีการเขียนเป็นบทความยาวๆ ว่า
เรามาถึงจุดนี้ได้อย่างไร ที่ว่ามาถึงจุดนี้ได้อย่างไร คือมีความเหลื่อมลำ้าสูงสุด
มีการเมืองที่โหดร้ายสุดๆ บ้านเมืองเคยเป็นประชาธิปไตย เพราะฉะนั้นที่เชื่อว่า
คนมีเสรีภาพเต็มที่ที่จะแสวงหาในช่วงต้นนาทีนี้ เพราะฉะนั้นตรงนี้มันนำามาสู่
การคิดเรื่องใหญ่ คิดเรื่องชุมชน อยากให้มองเชิงรุก เพราะแนวคิดมันไม่ถูกต้อง
