Page 62 - สานต่อความคิดบัณฑร_29-1-63
P. 62
62 • สานฝัน ตั้งมั่นต่อไป
จนเกิดการนำาไปสู่การบริโภคความเท็จในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา น่าประหลาดใจ
มากนะครับว่ากระบวนการสร้างสังคมที่งดงามแบบนี้ก็เกิดในสังคมตะวันตก
เช่นเดียวกัน โลกตะวันตกก็มีการปรับเปลี่ยนเช่นกัน แต่สังคมไทยยังไม่มี
การปรับเปลี่ยน อยากจะเฉลยให้พวกเราดูว่ามีการปรับเปลี่ยนอะไรไปบ้าง
การเปลี่ยนแปลงสังคมในชนบท ไม่เพียงเปลี่ยนทางเศรษฐกิจ เปลี่ยนทางการเมือง
แต่เปลี่ยนวิถีความสัมพันธ์ทั้งหมดของสังคมไทย สิ่งที่เราพยายามเสนอในงานวิจัย
ของเราก็คือว่า มีการเปลี่ยนทางเศรษฐกิจในพื้นที่ชนบท พร้อมๆ กันนั้นได้เปลี่ยน
การจัดตั้งระบบความสัมพันธ์ในชนบทและนำาไปสู่การเปลี่ยนแปลงทางการเมือง
ภายในและนอก สถานการณ์ในพื้นที่ชนบท ทั้ง 3 ส่วน สัมพันธ์กันและเริ่มส่งผล
ต่ออารมณ์ความรู้สึกของพี่น้องประชาชน
อย่างแรกคือ การเปลี่ยนแปลงสังคมชนบท จากสังคมชาวนามาเป็น
สังคมผู้ประกอบการ กล่าวคือ เราผลิตเพื่อป้อนสู่ตลาด เช่น เชียงใหม่ ส่งออก
มะม่วงเป็นอันดับหนึ่งของประเทศไทย เราไม่มีสังคมชาวนาแบบเดิมในชนบท
อีกต่อไปแล้ว การเป็นสังคมผู้ประกอบการ ก็คือเริ่มที่จะคิดถึงการแบกรับ
ความเสี่ยงทุกอย่างในการเป็นผู้ประกอบการ และพยายามคิดถึงการเชื่อมโยง
สองอย่างเพื่อส่งออกสู่ตลาด เช่น การคิดถึงข้าวสังข์หยด ข้าวลืมผัว และอะไร
อื่นๆ อีกเยอะแยะเลย ซึ่งกระบวนการในการเปลี่ยนเป็นผู้ประกอบการในชนบท
ยังมีเรื่องกำาไร เรื่องความก้าวหน้า การเป็นสังคมผู้ประกอบการนี้คือพลัง
ที่เปลี่ยนแปลงวิถีประวัติศาสตร์ของชาวบ้าน คือ ชาวนาไม่มีใครทำานาแบบเดิม
ทุกคนจ้างหมด ปักษ์ใต้ไม่มีใครกรีดยางเอง จ้างหมดแล้ว การเปลี่ยนแปลงทาง
เศรษฐกิจดังกล่าวนี้เปลี่ยนความสัมพันธ์ทางสังคมของคนในสังคม ในช่วง 20 ปี
ที่ผ่านมา ความสัมพันธ์ทางสังคมนี้ขยายขอบเขตกว้างขวางขึ้น มีความเปลี่ยนแปลง
วิถีชีวิตในสังคม ไม่จำากัดอยู่เฉพาะแต่ในหมู่บ้านเท่านั้น เนื่องจากการเป็นสังคม
ผู้ประกอบการ ทำาให้พื้นที่ทางสังคมขยายกว้างขึ้น ทำาให้ความสัมพันธ์ได้ขยาย
เครือข่ายออกไปอย่างมหาศาล จะเห็นได้จากงานบวช งานแต่ง จะจัดงานใหญ่มาก
