ไทยพีบีเอส / The Active Thai PBS ร่วมด้วย คณะกรรมการปฏิรูปประเทศด้านการป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ เป็นองค์กรร่วมจัด เวทีสาธารณะ “ปราบโกงประเทศไทย 2022 ” ชวนคิด ชวนคุย ว่าทำอย่างไรให้เรื่องการต่อต้านคอร์รัปชันเป็นหน้าที่ของทุกคน โดยมีหน่วยงานภาคีเครือข่ายที่จะผลักดันแนวทางการป้องกันและปราบปรามทุจริตคอรัปชั่นเข้าร่วมด้วย ทั้ง สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐ คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน(องค์การมหาชน) สภาองค์กรชุมชน และเครือข่ายคนรุ่นใหม่เข้าร่วมอีกหลายเครือข่าย โดยจัดงาน ณ Convention Hall 2 ไทยพีบีเอส และถ่ายทอดสดผ่านระบบออนไลน์ผ่านเพจ The Active
รศ.วิลาสินี พิพิธกุล ผู้อำนวยการองค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ส.ส.ท) กล่าวต้อนรับผู้เข้าร่วมเวที และกล่าวชี้แจงวัตถุประสงค์และที่มาของเวที ว่า ในส่วนของ Thaipbs ในฐานะที่เป็นองค์กรสื่อ เราให้ความสำคัญกับเรื่องของการขับเคลื่อนสังคมไทยไปสู่วัฒนธรรมของความซื้อสัตย์สุจริต ความโปร่งใส ซึ่งเราทำงานกันอย่างต่อเนื่องกับประเด็นการป้องกันและปราบปรามทุจริต และยั่งร่วมกันสร้างบรรยกาศหรือสร้างบรรทัดฐานใหม่ให้กับสังคม ให้เป็นสังคมที่ไม่ทนกับการฉ้อโกงต่างๆ แต่ประเด็นที่พยายามผลักดันคือ การเป็นองค์กรต้นแบบในกรอบจริยธรรมสื่อเป็นองค์กรที่โปร่งใสตรวจสอบได้ ซึ่งเวทีสาธารณะในวันนี้เป็นพื้นที่กลางในการหาทางออกร่วมกันและหาทางระดมสร้างการมีส่วนร่วมในสังคมในการผลักดันสังคมไปสู่การเปลี่ยนแปลงในมิติต่างๆ
เปิดแผน 5 BIG ROCK ปราบโกง
ภักดี โพธิศิริ ประธานกรรมการปฏิรูปประเทศด้านการป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ กล่าวว่า แนวคิดหลักที่มีการขับเคลื่อนแผนปฏิรูปประเทศฯ ควบคู่กันไปกับแม่บทแผนยุทธศาสตร์ชาติ ต้องการให้ตัวแผนปฏิรูปประเทศฯ เป็นตัวที่คอยขจัดปัญหาอุปสรรคมีอยู่ในระบบเดิม โดยโฟกัสไปที่ 3 ประเด็นหลัก ประเด็นแรกคือการปฏิรูปประชาชน ประเด็นที่สองการปฏิรูปกฎหมาย และประเด็นที่สามคือการปฏิรูปภาครัฐ ซึ่งเป็นประเด็นที่สำคัญ ที่ส่งผลต่อประเทศ จาก 3 ประเด็นดังกล่าว นำไปสู่ 5 กิจกรรมปฏิรูป (BIG ROCK) กิจกรรมแรก ประกอบด้วย 1) การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการต่อต้านการทุจริต 2)การพัฒนาการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารและระบบคุ้มครองผู้แจ้งเบาะแสการทุจริตที่มีประสิทธิภาพ 3)การพัฒนากระบวนการยุติธรรมที่รวดเร็ว โปร่งใส ไม่เลือกปฏิบัติ ในการดำเนินคดีทุจริตทั้งภาครัฐและภาคเอกชน 4)การพัฒนาระบบราชการไทยให้โปร่งใส ไร้ผลประโยชน์ และ 5)การพัฒนามาตรการสกัดกั้นการทุจริตเชิงนโยบายในการดำเนินโครงการขนาดใหญ่ ทั้ง 5 เรื่องเป็นเรื่องที่จะตอบโจย์ทั้ง 3 ด้าน เป็นเรื่องที่พยายามขับเคลื่อนโดยมีภาคที่ช่วยขับเคลื่อน ซึ่งปัญหาที่สำคัญที่สุดคือ ไม่ได้รับการสนับสนุนเท่าที่ควร เช่นด้านงบประมาณ ข้อจำกัดในเรื่องเวลา พรบ.ปฏิรูปประเทศฉบับปี พ.ศ.2560 ระบุไว้ชัดเจน อยากให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 5 ปี ซึ่ง 2565 ถือว่าเป็นปีสุดท้าย แต่ยังมีอีกหลายเรื่องที่ยังดำเนินการไม่แล้วเสร็จ เช่น กรณีการพัฒนาการมีส่วนร่วมของประชาชนในเชิงรุก เรื่องนี้ยังต้องมีการดำเนินงานและสนับสนุนต่อเนื่องกันไป ในส่วนนี้คณะกรรมการการปฏิรูปฯ ได้มีการนำเสนอต่อคณะกรรมการแผนแม่บทยุทธศาสตร์ชาติ ขอให้มีการบูรณาการเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของแผนแม่บทยุทธศาสตร์ชาติในช่วงปี 2566 – 2570 เพื่อให้บรรลุเป้าหมายที่ได้ตั้งไว้
ด้าน สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน หรือ พอช.เป็นหน่วยงานรับผิดชอบหลักกิจกรรมการปฎิรูปที่ 1 หรือ Big rock การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการต่อต้านการทุจริต ดำเนินการร่วมกับเครือข่ายองค์กรชุมชน เริ่มดำเนินงานตั้งแต่ปี 2564 มีหลักคิดสำคัญคือให้ภาคประชาชนเป็นแกนหลักในการขับเคลื่อนการสร้างสังคมสุจริต โดยการคิด ออกแบบและดำเนินการโดยเครือข่ายภาคประชาชนจากล่างขึ้นสู่บน (Bottom up) เน้นภารกิจสำคัญ 4 ด้าน ประกอบด้วย การสร้างสำนึกพลเมือง การสร้างระบบพื้นที่เปิดเผยโปร่งใส การสร้างธรรมาภิบาลชุมชน และการปฎิบัติการต้านทุจริต ดำเนินการในระดับจังหวัด 17 จังหวัด และระดับตำบล 171 ตำบลในปัจจุบัน ซึ่งส่งผลให้เกิดการตื่นตัวในหมู่ประชาชน เกิดคณะทำงานทำงานขับเคลื่อนของภาคประชาชนและมีแผนปฎิบัติการในระดับพื้นที่ทุกพื้นที่ มีการเชื่อมโยงกันเป็นเครือข่ายระดับประเทศ มีการประสานความร่วมมือกับภาคีและหน่วยงานในระดับพื้นที่ เกิดระบบการป้องกันและเฝ้าระวัง อาทิ การสร้างธรรมนูญชุมชนด้านการสร้างชุมชนสุจริต การสร้างช่องทางการแจ้งข้อมูลและเบาะแสของเครือข่ายภาคประชาชน การสร้างข้อตกลงกับหน่วยงานในการเปิดเผยข้อมูล การรณรงค์สร้างความรู้ความเข้าใจและความตระหนักแก่ประชาชนในพื้นที่ รวมทั้งการเข้าตรวจสอบการดำเนินการโครงการต่างๆ
สิน สื่อสวน ที่ปรึกษาสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) กิจกรรมการปฎิรูปที่ 1 หรือ Big rock การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการต่อต้านการทุจริต เป็นเรื่องที่สำคัญมากเป็นการเปิดพื้นที่เชิงนโยบายของคณะกรรมการปฏิรูปประเทศฯ ที่ให้ภาคประชาชนมาเป็นหุ้นส่วนในการที่จะขับเคลื่อนประเทศ การขับเคลื่อนกิจกรรมการปฏิรูปที่ 1 โดยพี่น้องประชาชน บอกตามตรงค่อยข้างมีความเสี่ยงสูง ในช่วงแรกมีความลังเลว่าจะทำหรือไม่ทำ เพราะต้องเจอกับผู้มีอิทธิพล ชาวบ้านหลายคนก็เดือดร้อนกับเรื่องนี้ หน่วยงานต่างๆบางทียังไม่ค่อยให้ความร่วมมือเพราะอาจจะเห็นเราเป็นชาวบ้าน จนชาวบ้านตระหนักกันได้ว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องที่สำคัญส่วนหนึ่งที่ชาวบ้านยากจนก็เกิดจากการทุจริตและประพฤติมิชอบจึงถูกเบียดบังงบประมาณไป เรื่องเป็นแบบที่ท่าน ภักดี โพธิศิริ กล่าว เราต้องเปลี่ยนประชาชนเป็นพลังพลเมือง งานเดิมของเครือข่ายองค์กรชุมชน ส่วนใหญ่จะเป็นงานพัฒนาคุณภาพชีวิต เรื่องสวัสดิการ เรื่องที่อยู่อาศัย ถ้าประเด็นที่ทำอยู่เหล่านี้เกิดการทุจริตคงจะไปไม่รอด เลยเล็งเห็นว่า กิจกรรมนี้เป็นกิจกรรมที่สำคัญ จึงได้ตั้งให้เป็นภารกิจของขบวนองค์กรชุมชน ดังนั้นการทำเรื่องนี้ต้องทำ 2 ด้าน 1.ด้านการป้องกันการทุจริต 2.ด้านการสร้างสังคมสุจริต ทั้งในหมู่คนกันเอง และคนอื่นได้ด้วย
