ซาววาสายน้ำเศรษฐกิจ ตำบลพระพุทธบาท

ตำบลพระพุทธบาท มีเนื้อที่ทั้งหมดโดยประมาณ  39.84 ตารางกิโลเมตรหรือ 24,900 ไร่  ห่างจากจังหวัดน่าน  79  กิโลเมตร  ห่างจากอำเภอเชียงกลางประมาณ  2  กิโลเมตร

อาณาเขต

ทิศเหนือจด        ตำบลเปือ      อำเภอเชียงกลาง  จังหวัดน่าน

ทิศใต้จด            ตำบลเชียงคาน    อำเภอเชียงกลาง จังหวัดน่าน

ทิศตะวันออกจด   ตำบลเชียงกลาง   อำเภอเชียงกลาง จังหวัดน่าน

ทิศตะวันออก       ตำบลสองแคว    อำเภอสองแคว จังหวัดน่าน

เขตการปกครอง    มีจำนวน  10  หมู่บ้าน    ดังนี้

หมู่ที่ 1  บ้านซาววา       หมู่ที่ 2  บ้านสลี          หมู่ที่ 3   บ้านวังทอง      หมู่ที่ 4     บ้านภูแหน

หมู่ที่ 5  บ้านไฮหลวง     หมู่ที่ 6   ป่าเลา           หมู่ที่ 7    บ้านแคว้ง       หมู่ที่ 8  บ้านเหล่า

หมู่ที่ 9   บ้านอ้อ          หมู่ที่ 10    บ้านตึ๊ด

ประชากร

มีประชากรทั้งสิ้น  5,200  คน แยกเป็น  ชาย  2,633  คน  หญิง2,567  คน   แยกเป็น

 

จุดก่อเกิด  “ซาววาสายน้ำเศรษฐกิจ”

จากบริบทพื้นที่ของหมู่บ้านริมแม่น้ำ  ชื่อว่า   “บ้านซาววา”  ที่มีแม่น้ำน่าน ซึ่งเป็นแม่น้ำสายหลักของจังหวัดน่านและของประเทศไทยไหลผ่านพื้นที่  ด้วยวิสัยทัศน์ อันแหลมคมของผู้นำชุมชนและความร่วมมือร่วมใจของชาวบ้านในการพลิกสถานการณ์ด้านการดูแลทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  การปกป้องแหล่งทรัพยากรจากการปฏิบัติการระดับนโยบายของการพัฒนาที่ไม่ได้ตอบโจทย์ความต้องการของคนในชุมชนมากนักเพราะเป็นการพัฒนาที่ส่งผลกระทบต่อวิถีความเป็นอยู่จึงเกิดกุศโลบายในการใช้การพัฒนาทางเศรษฐกิจเพื่อปกป้องทรัพยากรสิ่งแวดล้อมของชุมชนด้วยชุมชนเอง  ซึ่งแต่เดิมนั้นฐานคิดในการวางรากฐานด้านเศรษฐกิจของชุมชนเริ่มมาจาก

ปี2551  ชุมชนมีการจัดตั้งสถาบันการเงินชุมชน

ปี2552  เริ่มมีคนเข้ามาศึกษาดูงานสถาบันการเงิน  คณะกรรมการจึงมีการประชุมและมีการหารือกันว่า  คนมาดูงานอย่างน้อยต้องใช้เวลา 2 วันในการเข้ามาศึกษาพื้นที่ จึงควรมีห้องพักในการรับรอง เพื่อให้คนเข้ามาศึกษาดูงานได้รู้จักชุมชนมากขึ้นและชุมชนจะได้มีรายได้บ้างจากการที่คนนอกชุมชนเข้ามาในหมู่บ้าน

ปี2553 จึงได้ริเริ่มในการทำโฮมสเตย์เพื่อรองรับคนมาศึกษาดูงาน  มี ครัวเรือน 10ครัวเรือนเข้าร่วมโครงการและมีการดำเนินการจนถึงปัจจุบัน

ปี 2558 -2559   มีสถานการณ์ของการพัฒนาแม่น้ำน่านด้วยการขุดลอกของหน่วยงานภาครัฐ  ชาวบ้านซาววา ไม่ต้องการให้บริเวณลำน้ำน่านในหมู่บ้านมีการขุดลอกเพราะชาวบ้านเห็นว่าเป็นการทำลายระบบนิเวศน์แหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำ  พืชน้ำที่เป็นประโยชน์ของชุมชน   จึงมีแนวคิดในการอนุรักษ์ระบบนิเวศน์ลำน้ำน่าน  ประกอบกับการไปศึกษาดูงานที่บ้านบัว จังหวัดพะเยาด้านสถาบันการเงินและการเชื่อมโยงงานด้านเศรษฐกิจชุมชน  เห็น แนวคิดจากการเห็นซุ้มที่สร้างขึ้นคร่อมลำเหมืองเล็กๆในหมู่บ้าน บ้านบัว   จึงเกิดแนวคิดต่อยอดในเรื่องของการพัฒนาพื้นที่หาดของแม่น้ำน่านบริเวณหมู่บ้านซาววาซึ่งเป็นต้นทุนด้านทรัพยากรธรรมชาติของชุมชน และเกิดกุศโลบายและกลยุทธ์ในการป้องกันการขุดลอกในช่วงฤดูแล้ง  ด้วยเป็นเหตุผลหนึ่งที่หน่วยงานจะไม่สามารถดำเนินการขุดลอกได้เนื่องจากชาวบ้านได้ลงทุนประกอบการด้านการท่องเที่ยวไปแล้ว  ในเดือนมีนาคม 2559  ได้เริ่มมีการประชาคมหมู่บ้านโดยใช้สภาองค์กรชุมชนเป็นพื้นที่ในการเปิดเวทีแสดงความคิดเห็นร่วมกัน   จึงได้มีการวางแผนการดำเนินงานร่วมกันของคนในชุมชน  ประกอบกับระยะนี้มีกลุ่มคนหนุ่มสาวที่มีความรู้ความสามารถด้านสื่อสาร  โซเซี่ยลมิเดีย  คือ  คุณ  วีรชน   นิลคง  ที่อยู่หมู่บ้านสลี  ที่เป็นชุมชนข้างเคียง และเป็นเพื่อนกับผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านบ้านซาววา    ได้เข้ามามีบทบาทในการช่วยทำเพจ  “บ้านฮาอยู่น่าน” และการช่วยออกแบบซุ้มการปรับภูมิทัศน์บริเวณหาด   ทำจุดเช็คอิน   จากนั้นจึงมีการตั้งคณะกรรมการกลุ่ม  “แอ่วซาววาม่วนใจ๋” ซึ่งประกอบด้วยคณะกรรมการหมู่บ้าน  กลุ่มผู้สูงอายุ  กลุ่มเยาวชน กลุ่ม อสม.  ผู้นำท้องที่ ท้องถิ่น  โดยแบ่งบทบาทหน้าที่ เช่น   อสม.ดูแลด้านสิ่งแวดล้อม  เด็กเยาวชน ชุดเล็กให้เป็นกลุ่มจัดการขยะ  ในการตั้งตนการเริ่มโครงการได้ใช้เงินยืมลงทุนจากสถาบันการเงินของชุมชนจำนวน 100,000 บาท ในการลงทุนประกอบการของชุมชน

การดำเนินงานในปีแรกจากการคาดคะแนน ปรากฏว่าเกิดการพลิคล็อค  เนื่องจากมีท่องเที่ยวเข้ามาเที่ยวที่หาดเป็นจำนวนมาก  ชุมชนเกิดการตั้งรับไม่ทันแต่ก็สามารถแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าได้  เกิดปัญหาซุ้มไม่พอนั่ง   จึงใช้การประสานงานกับหน่วยงานที่รู้จักโดยใช้สายสัมพันธ์ส่วนบุคคลเป็นตัวเชื่อม  เช่นให้สถาบันการเงินประสานผ่าน  ออมสิน  ธกส.ในการขอ ร่มใหญ่เพื่อกางให้นักท่องเที่ยว

สำหรับอาหารรองรับนักท่องเที่ยว  เน้นเป็นอาหารประเภท ยำต่างๆ  อาหารพื้นถิ่นที่แม่บ้านในชุมชนรวมตัวกันเป็นร้านค้าสามารถทำได้ เช่น  ยำผักกูด   ยำหน่อไม้   มีเครื่องดื่มน้ำดื่มบริการ  รวมถึงเครื่องดื่มประเภท  แอลกอฮอล์ที่มีการจัดโซนพิเศษต่างหากให้  มีการจัดเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย

การบริหารจัดการหาดนั้น  จะเริ่มตั้งแต่การทำซุ้มจะจัดการโดยการแบ่งหมวด  4 หมวดของหมู่บ้านซาววามาช่วยกันทำทุกหมวด  มีการประชุมนัดหมายกัน  ตัดไม้ไผ่ทำซุ้ม  ระดมทุนเป็นวัสดุอุปกรณ์  เช่นการขอรับบริจาคไม้ทำซุ้ม เป็นต้น     การขายอาหารจะให้กลุ่มแม่บ้านหมู่บ้านซาววาเท่านั้นเป็นผู้ขายไม่รับแม่ค้าจากนอกชุมชน ทั้งนี้เพื่อป้องกันปัญหาด้านการบริหารจัดการ   นอกจากอาหารเครื่องดื่ม  จะมีสินค้าโอท้อป ประเภท เสื้อผ้าพื้นเมือง  ผลไม้ตามฤดูกาลจำหน่ายร่วมด้วย  ในการจัดเก็บรายได้นั้นค่าบริการในการนั่งซุ้มริมน้ำ  ในต้นฤดูกาลหาดจะจัดเก็บซุ้มละ  50  บาทโดยเริ่มทำหาดตั้งแต่วันที่ 20 มีนาคม  ถึง 9 เมษายน   มีข้อตกลงของชุมชนในการแบ่งรายได้ต่อวันจำนวน  3 เปอร์เซนต์ให้กับคนทำงาน  ซึ่งชาวบ้านทั้ง  114  ครัวเรือนจะเข้าร่วมทุกครัวเรือน  ซึ่งก็จะมีเรื่องการจัดการด้านการรักษาความสะอาด   การดูแลความปลอดภัย  การให้บริการอาหาร เครื่องดื่ม    ซึ่งในปีนี้ เทศบาลพระพุทธบาทเชียงคาน  ได้เข้ามาสนับสนุนกิจกรรมของชุมชนโดยการเข้ามาฝึกอบรมการช่วยเหลือคนจมน้ำ  การทำป้ายระเบียบปฏิบัติ  จุกพักเมา  จุดห้ามสูบบุหรี่  เขตน้ำลึก  ทั้งนี้เป็นการหนุนเสริมในการป้องกันการเกิดเหตุการณ์ความสูญเสีย  ความปลอดภัยของนักท่องเที่ยว

สรุปรายรับทั้งหมดของการดำเนินการ ปี 2559  ชุมชนซาววามีรายได้จากกิจการหาดซาววา  ราวๆ 1 ล้านบาท  มีการหักค่าใช้จ่ายในการลงทุนทั้งหมดและค่าตอบแทนคนทำงาน  คณะกรรมการต่าง  และใช้คืนสถาบันการเงินชุมชน  เหลือเป็นเงินกองกลาง  โดยเปิดบัญชีเป็น  กองทุนซาววาม่วนใจ๋  50,000  บาท

ปี 2560   ชุมชนหยุดกิจการเพราะได้รับงบประมาณจากสำนักโยธาธิการและผังเมือง  จำนวน 18 ล้านบาท  ในการการทำผนังกันตลิ่งพังบริเวณน้ำน่าน เขตพื้นที่บ้านซาววา  ซึ่งการเข้ามาของสำนักโยธาธิการและผังเมือง ทำให้ชุมชนไประโยชน์มาก  และเป็นการพัฒนาที่ชุมชนและท้องถิ่นเห็นชอบด้วย  เนื่องจากไม่ได้ทำลายระบบนิเวศน์ของน้ำน่าน  และมีการทำบันไดลงแม่น้ำ  ทำไฟกิ่ง  การทำฝายชะลอน้ำเพื่อดักขยะลงแม่น้ำน่าน  และ  ให้หินทรายในการนำไปถมสุสานของชุมชนด้วย   ในระยะนี้จากการดำเนินการ หาดซาววาทำให้เกิด  ร้านค้า  สถานที่ให้บริการด้านอาหาร  เสียงดนตรี  ของคนรุ่นใหม่เกิดขึ้น  เป็นการดึงคนรุ่นใหม่ให้อยู่ในชุมชนได้และเยาวชนคนรุ่นใหม่มีรายได้   เช่น ร้านน้อยหน่า  ร้านฮิมตะฝั่ง  ครัวอินดี้

ปี 2561  การดำเนินกิจการมีรายได้ลดลงเนื่องจากมีการเลียนแบบกันในหลายพื้นที่ในจังหวัดแต่ก็มีรายได้ อยู่ที่ 900,000  บาท  และในปีนี้เอง    อพท.ได้ทำสื่อในการนำเสนอเพื่อการประกวดด้านการท่องเที่ยว ซึ่งมีการเข้ามาแจ้งในที่ประชุมหมู่บ้าน แต่ไม่ได้ทำบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรถึงข้อตกลงต่างๆ ทำ  ได้รับรางวัล  1.000,000  บาท แต่ชุมชนได้รับการสนับสนุนเป็นเงินเพียง 50,000  บาทเท่านั้น  ในการสนับสนุนกิจกรรมของชุมชน การจัดซื้อจัดจ้างต่างๆ อยู่ที่  คณะของ  อพท.ทั้งหมด

ในปี 2562   รายได้ของกิจการก็ทรงตัวแต่กิจการร้านต่างๆของเยาวชน คนรุ่นใหม่ขยายตัวขึ้น  และ คนรุ่นใหม่เข้ามามีบทบาทในการเป็นแกนนำชุมชนมากขึ้น  ผลประกอบการของหาดซาววาในปีนี้ได้มีการประชุมตกลงกันในหมู่บ้านว่าจะนำไปปรับปรุงซ่อมแซมโบสถ์ ซึ่งมติที่ประชุมเห็นชอบ   การริเริ่มในการสร้างเศรษฐกิจโดยการมีส่วนร่วมของทุกคนในชุมชน ทำให้เกิดมิติทางสังคมร่วมด้วย คนในชุมชนเกิดทั้งรายได้ทั้งการทำหาดซาววาและที่ทำการเกษตรทั้งในหมู่บ้านและหมู่บ้านข้างเคียงได้จำหน่ายผลผลิตทางการเกษตรร่วมด้วย  เช่น ผลไม้ตามฤดูกาลที่วางหน้าบ้านขายกันเอง มีคนมาเที่ยวแวะซื้อหาไปรับประทาน ทำให้เกิดการขับเคลื่อน หมุนเวียน ของ ระบบเศรษฐกิจในชุมชนเพิ่มขึ้น  นอกจากนี้ก็ทำให้ชุมชนมีการปรับภูมิทัศน์ของชุมชนให้สะอาดสวยงามมากขึ้น และสิ่งสำคัญคือ คนในชุมชนได้มีพัฒนาการด้านการจัดการตนเอง  สร้างความรักความสามัคคี  สร้างสรรค์สังคมที่ดีร่วมกัน

 

มุมมององค์ความรู้ 4 มิติ

หลักคิด/แนวคิด

• การพัฒนาคุณภาพชีวิตคนในชุมชน
• สร้างงานสร้างรายได้
• การพัฒนาบนฐานทรัพยากรที่ชุมชนมี
• การรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
• ชุมชนเข้มแข็งมีการพัฒนาอย่างยั่งยืน

กระบวนการ/ขั้นตอนการดำเนินงาน

• จุดประกายความคิดจากการศึกษาดูงาน
• การพัฒนาต่อยอดจากการหาแนวทางแก้ไขปัญหาทางด้านทรัพยากรของชุมชน
• การพูดคุยปรึกษาหารือของคนในชุมชน
• การดึงศักยภาพคนรุ่นใหม่เข้ามาร่วมทำงาน
• การศึกษาวิเคราะห์ข้อมูลทุนชุมชน
• ระเบิดจากข้างในของคนในชุมชน พร้อมที่จะลงมือทำ
• การเชื่อมโยงภาคีเครือข่าย/การศึกษาหาความรู้เพิ่มเติม
• การรวมกลุ่มเป็น “กลุ่มซาววาม่วนใจ๋”
• ตั้งคณะกรรมการในการบริหารจัดการจำนวน 30 คน
• มีการประชุมทบทวนการทำงานการวางแผนงานอย่างสม่ำเสมอ
• มีการบริหารจัดการทุนภายในชุมชนเพื่อใช้ในการดำเนินงาน
• การทำข้อตกลงการแบ่งปันผลประโยชน์ที่เป็นธรรม
• เชื่อมโยงภาคีพัฒนาทั้งภาครัฐ เอกชนเพื่อเสริมทักษะและศักยภาพในการดำเนินงาน
• การทำสื่อประชาสัมพันธ์/โปรโมทชุมชนให้เป็นที่รู้จัก
• การสรุปบทเรียนและวางแผนการต่อยอดปรับปรุงพัฒนาให้ดียิ่งขึ้นไป

เทคนิค/ทักษะ

• ระเบิดจากข้างในของคนในชุมชน
• ดึงศักยภาพของคนรุ่นใหม่เข้ามาช่วย
• สร้างความเป็นเจ้าของการมีส่วนร่วมทำด้วยกันทุกครัวเรือนมีผลประโยชน์หน้าที่ความรับผิดชอบการวางแผนร่วมกัน
• กำหนดปัญหาร่วม คือเรื่องทรัพยากร ใช้การดำเนินงานทางเศรษฐกิจแก้ไขปัญหา ทำให้เกิดรูปธรรม
• การกระจายผลประโยชน์ที่เป็นธรรม
• การแสวงหา เชื่อมโยงภาคีพัฒนาหลายภาคส่วน/ศึกษาเรียนรู้
• การสร้างเรื่องราวของชุมชน สื่อสารประชาสัมพันธ์ให้เป็นที่รู้จัก
• หลักของการเปิดเผย โปร่งใส

กลไกการจัดการ

• คณะกรรมการดูแลหาด จำนวน 30 คน ประกอบด้วยกรรมการหมู่บ้าน 15 คน และผู้นำอื่นๆ 15 คน
• คนรุ่นใหม่
• กำนันผู้ใหญ่บ้านในตำบลพระพุทธบาท เป็น ที่ปรึกษา
• สภาองค์กรชุมชนตำบลพระพุทธบาท เป็นเวทีในการหารือร่วมหน่วยงานภาคี
• พอช.สนับสนุนงบประมาณในการประชุมหารือผ่านสภาองค์กรชุมชนตำบล

เปลี่ยนแปลงความสัมพันธ์ทางสังคม 3 ระดับ

• เกิดคนรุ่นใหม่ในการเป็นแกนนำพัฒนาชุมชน
• กลุ่มและคนในชุมชนเกิดการเรียนรู้ มีการนำสื่อโซเซี่ยลมาใช้
• กลุ่มมีการเรียนรู้เรื่องการบริหารจัดการร่วมกันมากขึ้น
• มีการเปิดพื้นที่เชื่อมโยงคนภายนอกมากขึ้น
• คนในชุมชนมีอาชีพใหม่มีรายได้สู่ชุมชนมากขึ้น
• คนในชุมชนมีความรู้เรื่องงานบริการและการบริหารจัดการโดยชุมชนมากขึ้น
• คนในครอบครัวมีความภาคภูมิใจที่สามารถสร้างรายได้เพิ่มขึ้น
• เกิดการนำรายได้มาพัฒนาคุณภาพชีวิตของครบครัวและสังคม
• กลุ่มสตรี กลุ่มผู้อายุมีงาน  มีรายได้ จากการทำให้บริการอาหารและการขายผลผลิตทางการเกษตร
• เกิดการพัฒนาการปรับภูมิทัศน์ให้ชุมชนสะอาดน่ามองมากขึ้น
• เกิดร้านหรือธุรกิจของคนรุ่นใหม่ในพื้นที่

สังคม

• เกิดการตื่นตัวกระแสการพัฒนาตนเองด้านเศรษฐกิจของทุกหมู่บ้านในตำบล
• กระสังคมมีการตื่นตัวเรื่องการท่องเที่ยวโดยชุมชน
• มีคนรุ่นใหม่กลับมาพัฒนาบ้านเกิด มีบทบาทในชุมชน
• คนในสังคมชุมชนเห็นคุณค่าของทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และผลลัพธ์จากการร่วมกันรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
• คนในชุมชนมีอาชีพมีรายได้เพิ่มขึ้น
• ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมต้นทุนทางธรรมชาติของชุมชนสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้กับคนในชุมชน
• ชุมชนเป็นที่รู้จักของสังคมภายนอก

ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

• ทรัพยากรฯมีมูลค่าทางเศรษฐกิจมากขึ้น ในที่นี้คือแม่น้ำน่าน
• ชาวบ้านรักและหวงแหนทรัพยากรฯมากขึ้นจากการได้ประโยชน์ทั้งโดยตรงและโดยอ้อมจากการท่องเที่ยว
• เกิดความหลากหลายทางชีวภาพมากขึ้นจากดูแลรักษาของชุมชน

นโยบายรัฐ

• อพท. มาทำสื่อนำเสนอทำให้เป็นที่รู้จักมากขึ้น
• อบต.สนับสนุนกิจกรรมด้านการป้องกันการเกิดเหตุ การสนับสนุนงบประมาณ จำนวน 30000 บาท
• พช.สนับสนุนเรื่องขององค์ความรู้ด้านการท่องเที่ยว
• โยธาและผังเมืองสนับสนุนงบประมาณในการทำผนังกันตลิ่งพังและการปรับภูมิทัศน์ริมตลิ่ง
• ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี  ด้านการพัฒนาศักยภาพด้านเศรษฐกิจโดยการการท่องเที่ยวโดยชุมชน
• หน่วยงานสนับสนุนการดำเนินการ เช่น ออมสิน ธกส.
• พอช.สนับสนุนงบประมาณในการพูดจาผ่านสภาองค์กรชุมชนตำบล

ผลลัพธ์ความสำเร็จ

เชิงคุณค่า

ด้านเศรษฐกิจ

• ชุมชนมีรายได้จากการจำหน่ายอาหารและผลิตภัณฑ์ชุมชน
• เกิดการกระจายรายได้ในชุมชนและนอกพื้นที่ชุมชน
• ทรัพยากรธรรมชาติของชุมชนและผลผลิตชุมชน สร้างมีมูลค่าทางเศรษฐกิจขึ้น

ด้านสังคม

• เป็นการเปิดชุมชนให้สังคมภายนอกได้รู้จักชุมชนซาววา และ ตำบลพระพุทธบาท มากขึ้น
• เป็นโอกาสในการแสดงศักยภาพในการบริหารจัดการด้านเศรษฐกิจและทรัพยากรของคนในชุมชน
• เพิ่มความตระหนักรู้ในการรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของคนในชุมชน
• เกิดการใช้ทรัพยากรชุมชนอย่างคุ้มค่าป้องกันการพัฒนาที่ทำลายสมดุลทางธรรมชาติ

เชิงมูลค่า

• ชุมชนมีรายได้อยู่ที่ 900000- 1000000 บาทต่อปี
• ชุมชนได้รับการสนับสนุนจากท้องถิ่น จำนวน 30000  บาท
• ชุมชนได้รับอานิสงส์จากการทำผนังกันตลิ่งพังของโยธาและผังเมืองงบ 18 ล้านบาท
• ชุมชนได้รับงบสนับสนุนจาก อพท. จำนวน 50000 บาท

ปัจจัยความสำเร็จ(ภายใน)

• ความเข้มแข็งของแกนนำรุ่นใหม่
• ผู้นำชุมชน มีวิสัยทัศน์และเป็นผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลง
• มีทุนทางธรรมชาติที่เปน็นจุดขายทางการท่องเที่ยว แม่น้ำน่าน
• สร้างการมีส่วนร่วมโดยเป็นกิจการหน้าหมู่ของชุมชน
• การมีกติกาข้อบังคับการบริหารจัดการกลุ่ม
• การจัดสรรผลประโยชน์ที่เป็นธรรม
• หลักการแห่งความจริง ความเปิดเผยและโปร่งใส
• มีการประชุมอย่างสม่ำเสมอ สรุปงานเพื่อปรับปรุงพัฒนา
• มีสถาบันการเงินชุมชนที่เป็นแหล่งเงินลงทุน

ปัจจัยแห่งความสำเร็จ(ภายนอก)

• มีหน่วยงานให้การสนับสนุนงบประมาณและองค์ความรู้ เช่น เทศบาลพระพุทธบลทเชียงคาน พช. พอช.    โยธาธิการและผังเมือง
• พฤติกรรมหรือเทรนด้านการท่องเที่ยวของคนยุคปัจจุบัน
• นโยบายของรัฐในการส่งเสริมด้านการท่องเที่ยวโดยชุมชน
• เทคโนโลยีด้านการสื่อสาร

แนวทาง/แผนที่จะทำต่อในระยะข้างหน้า

• ปรับปรุงภูมิทัศน์ชุมชนให้สะอาดสวยงามเสมอ
• พัฒนายกระดับการบริการจัดการ
• การเชื่อมโยงการท่องเที่ยวกันทั้งตำบล
• การทำปฏิทินการท่องเที่ยว
• การทำจุดจำหน่ายสินค้าโอทอปตำบล
• การพัฒนาจุดเชคอินและเชนเตอร์ในการให้บริการตรวจเชคคนเข้าออกเพื่อความปลอดภัยของชุมชน
• การเก็บข้อมูลเชิงสถิติ
• การพัฒนาถนนเชื่อมระหว่างหมู่บ้าน