ตำบลบางโตนดตามประวัติความเป็นมาของผู้เฒ่าผู้แก่เล่าว่า ชุมชนบ้านบางโตนดในปัจจุบันก่อตั้งมากกว่า 100 ปี ในอดีตพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) ได้เสด็จประพาสผ่านมาทางแม่น้ำแม่กลอง มาถึงจุดที่เป็นที่ตั้งของหมู่ที่ 4 บ้านบางโตนด ทรงทอดพระเนตรเห็นว่ามีการปลูกและประกอบอาชีพจากตาลโตนดกันมากจึงพระราชทาน นามว่า “หมู่บ้านบางโตนด”
ตำบลบางโตนดมีชาติพันธุ์ที่หลากหลาย ไทย ลาว เขมร ที่กระจัดกระจายอพยพมาตั้งถิ่นฐานในพื้นที่จากอดีตถึงปัจจุบัน. มีพื้นที่โดยประมาณ 11,231.25 ไร่ มีประชากรทั้งสิ้น 5,189 คน แบ่งเป็นชาย 2,514 คน หญิง 2,675 คน มีจำนวนครัวเรือน 1,660 ครัวเรือน ครัวเรือนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ได้แก่ การทำนา ทำไร่ ปลูกผักและมีการทำสวนผลไม้บางพื้นที่โดยยึดหลักเศรษฐกิจพอเพียง
เมื่อปี 2559 ได้มีการจดแจ้งและจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลบางโตนด โดยใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในการขับเคลื่อนงานพัฒนาในตำบล โดยมีการกำหนดเป้าหมายของการพัฒนาเพื่อนำไปสู่คุณภาพชีวิตของคนในตำบล
คณะทำงานสภาองค์กรชุมชนตำบลบางโตนดร่วมกับคณะประสานงานขบวนองค์กรชุมชนจังหวัดราชบุรี และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) พอช. โดยสำนักงานภาคกลางและตะวันตก ได้ร่วมกันออกแบบกระบวนการ วิธีการทำงานให้บรรลุเป้าหมาย พร้อมลงพื้นที่หนุนเสริมกระบวนการในแต่ละขั้นตอน ร่วมกำหนดพื้นที่ปฏิบัติการและเรียนรู้ร่วมกันสรุปบทเรียน จัดทำแผนพัฒนาเพื่อนำไปสู่เป้าหมายด้านเศรษฐกิจและทุนชุมชนในการพัฒนา “ทองม้วนสูตรโบราณบางโตนด”
สภาองค์กรชุมชนตำบลบางโตนด ได้ปฏิบัติงานเพื่อแก้ไขปัญหาในระดับพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรมด้วยความภาคภูมิใจ โดยส่งเสริมให้มีการรวมกลุ่มเพื่อสร้างรายได้ อาศัยภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านการ
ทำขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนด โดยมีนางสาวศิรินทิพย์ วิเศษรจนา และนางชบา พันธุ ซึ่งเป็นผู้มีความรู้ในด้านทำขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนด และเป็นแกนนำในการรวมกลุ่มเพื่อสืบสานภูมิปัญญา ภายใต้ชื่อกลุ่มขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนด มีสมาชิก 30 คน โดยการผลิตขนมทองม้วนสูตรโบราณได้รับความสนใจจากกลุ่มลูกค้าเป็นอย่างดี
ทั้งนี้ ทางเกษตรอำเภอโพธาราม ได้เห็นคุณค่าของการร่วมกลุ่มทำกิจกรรม จึงให้การสนับสนุนกลุ่ม โดยจัดงบประมาณในการจัดอบรมและครุภัณฑ์ จำนวน 100,000บาท ได้รับงบประมาณจากกรมพัฒนาฝีมือแรงงานภาคตะวันตก พัฒนาต่อยอดความรู้และอุตสาหกรรมจังหวัดราชบุรี ช่วยสนับสนุนการออกแบบบรรจุภัณฑ์ เพื่อยกระดับเป็นผลิตภัณฑ์ขนมทองม้วนให้เป็นที่น่าสนใจของตำบลบางโตนด ส่งผลให้ประชาชนมีรายได้ และมีช่องทางในการประกอบอาชีพมากขึ้น ทำให้เกิดการกระจายรายได้ในหมู่บ้านชุมชน ปัจจุบันกลุ่มขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนด เริ่มเป็นที่รู้จักเพิ่มมากขึ้น ผลิตภัณฑ์ของกลุ่มได้วางออกจำหน่ายในร้านค้าภายในตำบล นอกจากนี้ ยังได้ติดต่อกับภาคเอกชนในการรับไปจำหน่ายอีกทางหนึ่ง
ทั้งนี้จากการได้รับการฝึกอบรม นางชบา พันธุ อายุ 55 ปี ประกอบอาชีพรับจ้าง มีสมาชิกในครัวเรือน จำนวน 4 คน เป็นสมาชิกของกลุ่มขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนดคนหนึ่งที่ได้นำความรู้ไปประกอบเป็นอาชีพได้ทำขนมทองม้วนสูตรโบราณบางโตนดออกมาหลายๆไส้ทำให้ผลิตภัณฑ์มีความหลากหลาย ตามความต้องการของตลาด ถือเป็นการใช้เวลาว่างจากการทำอาชีพหลัก ทำให้มีรายได้เพิ่มขึ้นเพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในครัวเรือน เดือนละประมาณ 1,000 บาท ส่งผลให้ประชาชนมีคุณภาพชีวิตเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้น กล่าวคือ เกิดการสร้างรายได้เสริมให้กับครัวเรือนๆ ละ ไม่น้อยกว่า 1,000 บาทต่อเดือน ประชาชนตำบลบางโตนดทั้ง 6 หมู่บ้าน สามารถหาทานขนมทองม้วนสูตรโบราณกันได้ง่ายมากขึ้น
ปัจจุบันสภาองค์กรชุมชน ยังมีส่วนช่วยผลักดันให้ชุมชนได้รับการหนุนเสริมจากองค์การบริหารส่วนตำบลบางโตนด โดยจัดอบรมที่มีองค์ความรู้ด้านการทำขนมทองม้วน ได้ถ่ายทอดความรู้เกี่ยวกับการทำขนมทองม้วนสูตรโบราณดั้งเดิม มาประยุกต์กับวิทยาการใหม่ๆ ทำให้รูปแบบของขนมทองม้วนมีไส้และรสชาติหลากหลาย น่ารับประทาน พร้อมทั้งมีการสนับสนุนเรื่องบรรจุภัณฑ์ที่สวยงามจึงเป็นแรงดึงดูดให้กลุ่มผู้บริโภคเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ของกลุ่มขนมทองม้วนสูตรโบราณ และตรงความต้องการของกลุ่มผู้บริโภคที่มีหลายกลุ่ม
ข้อมูลโดยสภาองค์กรชุมชนตำบลบางโตนด
จัดทำและเรียบเรียง นางสาวศิรินทิพย์ วิเศษรจนา
นายสุรินทร์ ตำหนิงาม
