คำถามที่ 1 โครงการบ้านมั่นคง คืออะไร

คำตอบ โครงการบ้านมั่นคง   เป็นโครงการที่แก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยของผู้มีรายได้น้อยในชุมชนแออัด   ชุมชนบุกรุก ผู้ไร้ที่ดินอยู่อาศัย ทั้งในเมืองและชนบท  หรือผู้มีรายได้น้อยที่ประสบปัญหาความเดือดร้อนเนื่องจากที่อยู่อาศัยไม่มีความมั่นคง มีสภาพชำรุดทรุดโทรม หรือเป็นผู้ประสบปัญหาภัยพิบัติ อัคคีภัย หรือถูกไล่รื้อชุมชนโดยรัฐสนับสนุนงบประมาณอุดหนุน และสาธารณูปโภค

คำถามที่ 2 ใครสามารถเข้าร่วมโครงการบ้านมั่นคงได้บ้าง

คำตอบ โครงการบ้านมั่นคงแบ่งตามบริบท เป็นบ้านมั่นคงเมืองและบ้านมั่นคงชนบท สนับสนุนการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยในลักษณะกลุ่มผู้เดือดร้อน ไม่ได้สนับสนุนเป็นรายบุคคล โดยให้มีการเสนอของบประมาณในรูปแบบโครงการ โดยก่อนการเสนอขอโครงการผู้ขอรับต้องจัดตั้งเป็นกลุ่มที่มีการออมทรัพย์ หรือสหกรณ์ มีวัตถุประสงค์เพื่อแก้ไขปัญหาด้านที่อยู่อาศัย ที่ดิน สิ่งแวดล้อมร่วมกัน โดยเป็นผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนโดยตรงและเป็นผู้ดำเนินโครงการ ในลักษณะองค์กรชุมชน หรือองค์กรเครือข่าย

คำถามที่ 3 โครงการบ้านมั่นคงมีการดำเนินการอย่างไร

คำตอบ  โครงการบ้านมั่นคงมีแนวทางการทำงานที่สมาชิกมีส่วนร่วม ดังนี้

    • 1) การสำรวจข้อมูลเมือง
    • 2) สร้างความเข้าใจ
    • 3) ตั้งกลุ่มออมทรัพย์
    • 4) จัดสิทธิ์ในที่อยู่อาศัยบนความเอื้ออาทรกัน ความหลากหลายของจำนวนคน และอาชีพ
    • 5) ร่วมวางผังออกแบบบ้านตามใจผู้อยู่
    • 6) ก่อสร้าง พัฒนาระบบสาธารรูปโภคและที่อยู่
    • 7) วางแผนพัฒนาคุณภาพชีวิต ทั้งด้านสังคม อาชีพ สวัสดิการ

คำถามที่ 4 โครงการบ้านมั่นคงมีรูปแบบการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยอย่างไร

คำตอบ เพราะคนจนมีเงินน้อย มีเงินไม่พอในการสร้างที่อยู่อาศัยของตนเอง จึงต้องสร้างกระบวนการกลุ่มให้ชุมชน รวมกลุ่มกันและนำเงินมาออมรวมกัน การออมเงินเป็นการสร้างกองทุนภายในชุมชน และเป็นการสร้างวินัยการออมของผู้เข้าร่วมเพื่อพิจารณามีความสามารถในการผ่อนส่งสินเชื่อระยะยาวได้หรือไม่ และช่วยให้ลดจำนวนเงินที่ต้องกู้ยืมเงินเพื่อสร้างบ้าน

คำถามที่ 5 ทำไมโครงการบ้านมั่นคงต้องมีการออมเงิน

คำตอบ การแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยโดยโครงการบ้านมั่นคง ขึ้นอยู่กับสภาพปัญหา ความสามารถในการจ่าย และความต้องการของชุมชน มีหลายรูปแบบ ได้แก่ การปรับปรุงชุมชนในที่ดินเดิม พัฒนาชุมชน สิ่งแวดล้อม สาธารณูปโภคพื้นฐาน โดยชุมชนอยู่ในที่ดินเดิม และคงรูปแบบของสังคมเดิมของชุมชน ,ปรับผังแปลงที่ดินใหม่โดยคงโครงสร้างเดิม ทำให้ชุมชนเป็นระเบียบมากขึ้น เช่น การขยับตัวบ้านบางส่วน ,แบ่งปันที่ดิน ที่ดินส่วนแรกคืนให้กับเจ้าของไปใช้ประโยชน์ ชาวชุมชนจะย้ายเข้าไปอยู่ร่วมกันอีกส่วน ชุมชนเช่าหรือซื้อจากเจ้าของ แล้วพัฒนาเป็นที่อยู่อาศัย, ก่อสร้างรูปแบบใหม่ในที่ดินเดิม รื้อย้ายบริเวณเดิมจากจุดหนึ่งไปอีกจุดหนึ่ง และรื้อย้ายไปอยู่ที่ใหม่

คำถามที่ 6 โครงการบ้านมั่นคงมีการตั้งคณะกรรมการเมืองเพื่ออะไร

คำตอบ เนื่องจากโครงการบ้านมั่นคงมีแนวทางการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัย และการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้มีรายได้น้อยในเมืองและชนบท ที่เน้นกระบวนการแก้ไขปัญหาที่ชุมชน และท้องถิ่นเป็นหลักในการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยทั้งเมือง แทนการเข้าไปดำเนินการโดยหน่วยงานเป็นรายชุมชน รายโครงการ การดำเนินการจึงให้ความสำคัญกับการสร้างการมีส่วนร่วมของคนในเมืองให้เข้ามามีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหาอย่างเป็นระบบร่วมกัน จึงมีการตั้งคณะกรรมการเมืองเพื่อสนับสนุนหการจัดทำโครงการทุกชุมชนในเมือง การพัฒนาคณะทำงานของชุมชนในเรื่องต่างๆ เช่น การออมทรัพย์ ช่างชุมชน การตรวจสอบ การจัดสวัสดิการ ฯลฯ ให้ชุมชนดำเนินโครงการเองตลอดกระบวนการ และผลักดันให้มีการแก้ปัญหา

คำถามที่ 7 การแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยทั้งเมืองอย่างเป็นระบบเป็นอย่างไร

คำตอบ แนวทางสำคัญของการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยทั้งเมืองอย่างเป็นระบบ คือ

  • 1) การให้ชุมชนเป็นแกนหลักในการดำเนินการ เน้นการพัฒนาที่คนเป้นศูนย์กลางการพัฒนา นำไปสู่การพัฒนาชุมชนให้เข้มแข็ง จัดการตนเองได้ในระยะยาว
  • 2) การแก้ไขปัญหาโดยการใช้ข้อมูลเพื่อการวางแผน มีการสำรวจความเดือดร้อน
  • 3) ท้องถิ่นมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาสัยทำงานควบคู่กับชุมชน
  • 4) การพัฒนากลไกการดำเนินงานร่วมกันของคนในเมือง หรือ คณะกรรมการเมือง
  • 5) มาตรการสนับสนุนการแก้ปัญหาที่ดินรัฐ เช่น การสนับสนุนการใช้ที่ดินรัฐในการแก้ไขปัญหา การสนับสนุนงบประมาณการพัฒนาปรับปรุงชุมชน และงบประมาณพัฒนาคุณภาพชีวิตและด้านอื่นๆ

คำถามที่ 8 โครงการบ้านพอเพียงชนบทสามารถช่วยเหลือชาวบ้านกลุ่มใดบ้าง

คำตอบ โครงการบ้านพอเพียงชนบท มีเป้าหมายในการสนับสนุนครัวเรือนยากจนในพื้นที่ชนบทที่มีปัญหาความเดือดร้อนด้านที่ดินและที่อยู่อาศัย สภาพที่อยู่อาศัยไม่มั่นคงแข็งแรง รวมทั้งพื้นที่ที่ประสบภัยพิบัติและที่อยู่อาศัยได้รับความเสียหาย คนยากจน/รายได้น้อย เดือดร้อนเรื่องที่อยู่อาศัย/บ้านทรุดโทรม/แออัด เป็นผู้ด้อยโอกาสในชุมชน/ตำบล ประสบปัญหาถูกไล่รื้อในชนบท

คำถามที่ 9 โครงการบ้านพอเพียงชนบทต้องมีการคืนทุนหรือไม่

คำตอบ การสนับสนุนงบประมาณโครงการบ้านพอเพียงชนบทเป็นงบประมาณแบบให้เปล่า สำหรับผู้ที่ยากจนที่มีบ้านเรือนทรุดโทรม ไม่มีที่อยู่อาศัย แต่ถ้าเครือข่ายชุมชนมีการออกแบบระบบการคืนทุนเพื่อเป็นการสร้างความยั่งยืนของงบประมาณที่ได้รับเพื่อส่งต่อให้ผู้เดือดร้อนทั้งตำบลได้รับ ก็เป็นแนวทางการสร้างทุนชุมชน เกิดระบบสวัสดิการที่ยั่งยืนในเรื่องที่อยู่อาศัยในตำบลก็ขึ้นอยู่กับข้อตกลงของตำบล หรือเครือข่าย

คำถามที่ 10 กรณีชาวบ้านที่กำลังโดนไล่ที่ หรือประสบภัยพิบัติ องค์กรของท่านสามารถช่วยเหลือได้หรือไม่

คำตอบ สามารถสนับสนุนได้โดยโครงการพัฒนาที่อยู่อาศัยชั่วคราว  กรณีไฟไหม้ ไล่รื้อ ซึ่งเป็นโครงการที่สนับสนุนที่อยู่อาศัยชั่วคราวระหว่างรอการปลูกสร้างที่พักอาศัยถาวรเพื่อรองรับการช่วยเหลือชุมชนที่ประสบปัญหาไฟไหม้ ไล่รื้อ ภัยพิบัติที่ส่งผลให้บ้านเรือนเสียหาย หรือชุมชนที่จำเป็น ต้องรื้อย้ายเพื่อสร้างชุมชนใหม่ ทั่วประเทศ  แต่ไม่สามารถนำไปใช้ช่วยเหลือเชิงสงเคราะห์ให้กับผู้ประสบภัยในลักษณะเป็นรายบุคคลได้